در سالهای اخیر، بیت کوین دیگر صرفاً یک دارایی نوظهور در حاشیه بازارهای مالی نیست، بلکه به بخشی از ساختار داراییهای ریسکی جهانی تبدیل شده است. همزمان با رشد حضور سرمایهگذاران نهادی و افزایش نقدینگی بازار کریپتو، رفتار قیمتی بیت کوین بیش از گذشته به شاخصهای بزرگ بازار سهام، بهویژه شاخص نزدک، نزدیک شده است. این همبستگی باعث شده تحلیل بیت کوین بدون در نظر گرفتن وضعیت بازار سهام آمریکا تصویری ناقص از واقعیت ارائه دهد.
برای معاملهگران فارکس و فعالان بازارهای بینالمللی، شناخت همبستگی بیت کوین با شاخص نزدک نهتنها یک ابزار تحلیلی، بلکه بخشی از مدیریت ریسک و تصمیمگیری حرفهای محسوب میشود.
همبستگی بیت کوین و نزدک چیست؟
همبستگی در بازارهای مالی به میزان حرکت همجهت یا خلافجهت دو دارایی نسبت به یکدیگر اشاره دارد. زمانی که همبستگی بیت کوین و نزدک مثبت است، افزایش یا کاهش قیمت یکی معمولاً با حرکت مشابه دیگری همراه میشود. این رابطه نشان میدهد که هر دو دارایی به عوامل مشترکی مانند سیاستهای پولی، نرخ بهره و احساسات سرمایهگذاران واکنش نشان میدهند.
در سالهای اخیر، دادههای بازار نشان میدهد که همبستگی بیت کوین و نزدک در بسیاری از بازههای زمانی به شکل معناداری افزایش یافته و بیت کوین عملاً در کنار سهام فناوری بهعنوان یک دارایی ریسکی معامله میشود.
شاخص نزدک چه نقشی در بازارهای ریسکی دارد؟
شاخص نزدک (NASDAQ Composite) شامل شرکتهای بزرگ فناوری و رشدمحور مانند اپل، مایکروسافت، آمازون، انویدیا و گوگل است. این شرکتها معمولاً ارزشگذاری بالایی دارند و سودآوری آنها به انتظارات از آینده اقتصادی بهویژه در آمریکا و شرایط نقدینگی جهانی وابسته است. به همین دلیل، نزدک نسبت به تغییرات نرخ بهره و سیاستهای پولی حساسیت بیشتری نسبت به سایر شاخصها دارد.
در دورههای سیاست پولی انبساطی، زمانی که ترخ بهره فدرال رزرو و سایر بانکهای مرکزی پایین و نقدینگی بالا است، نزدک معمولاً رشد قابل توجهی را تجربه میکند. در مقابل، با افزایش نرخ بهره و کاهش نقدینگی، این شاخص سریعتر وارد فاز اصلاح یا ریزش میشود. همین رفتار، نزدک را به یکی از مهمترین معیارهای سنجش ریسک در بازارهای جهانی تبدیل کرده است.
بیتکوین؛ از دارایی مستقل تا دارایی ریسکی
در سالهای ابتدایی ظهور بیتکوین، بسیاری آن را داراییای مستقل از نظام مالی سنتی و حتی پوششی در برابر تورم و سیاستهای پولی میدانستند. اما با گذشت زمان و بلوغ بازار، این تصویر تغییر کرد. ورود صندوقهای سرمایهگذاری، شرکتهای بزرگ و بانکها باعث شد بیت کوین بهتدریج در چارچوب تحلیلهای اقتصاد کلان قرار بگیرد.
امروزه بیت کوین به دادههایی مانند نرخ بهره، تورم، تصمیمات فدرال رزرو و وضعیت بازار سهام واکنش نشان میدهد. این رفتار نشان میدهد که بیت کوین در حال حاضر بیشتر شبیه یک دارایی ریسکی رشدمحور عمل میکند.
چرا همبستگی بیت کوین و نزدک افزایش یافته است؟
اینکه همبستگی دو بازار به هم ارتباط پیدا کند دلایل مختلفی دارد که درمورد بیت کوین و شاخص نزدیک می توان به موارد زیر اشاره کرد:
ورود سرمایهگذاران نهاد محور
سرمایهگذاران نهادی بیت کوین را در کنار سهام فناوری و سایر داراییهای پرریسک در پرتفوی خود قرار میدهند. این سرمایهگذاران در زمان افزایش ریسکپذیری بازار به هر دو دارایی ورود میکنند و در دورههای ریسکگریزی، همزمان از آنها خارج میشوند. این رفتار هماهنگ، همبستگی بیت کوین و نزدک را تقویت کرده است.
تأثیر سیاستهای پولی و نرخ بهره
نرخ بهره یکی از مهمترین عوامل مشترک اثرگذار بر بیت کوین و نزدک است. افزایش نرخ بهره معمولاً باعث کاهش جذابیت داراییهای بدون جریان نقدی میشود؛ موضوعی که هم به سهام فناوری و هم به بیت کوین فشار وارد میکند. در مقابل، سیاستهای پولی انبساطی به رشد هر دو بازار کمک میکند.
معاملات الگوریتمی و نگاه اقتصاد کلان
بخش قابل توجهی از معاملات امروز بازارها توسط الگوریتمها و استراتژیهای مبتنی بر اقتصاد کلان انجام میشود. این سیستمها به داراییها بهصورت جداگانه نگاه نمیکنند، بلکه ریسک کلی سبد سرمایه را مدیریت میکنند. بیت کوین و نزدک در این ساختار، هر دو بهعنوان دارایی ریسکی طبقهبندی میشوند.
بررسی رفتار تاریخی همبستگی بیت کوین و نزدک
همبستگی بیت کوین و نزدک در طول زمان ثابت نبوده است. در برخی دورهها، بهویژه در زمان رشد نقدینگی جهانی، این همبستگی به سطوح بالایی رسیده است. در مقابل، در مقاطعی که بازار کریپتو تحت تأثیر رویدادهای درونزنجیرهای یا بحرانهای خاص قرار گرفته، این رابطه تضعیف شده است.
با این حال، در تایمفریمهای میانمدت و بلندمدت، دادهها نشان میدهد که بیت کوین بهطور فزایندهای در چارچوب رفتار داراییهای ریسکی، مشابه نزدک، حرکت میکند.
آیا بیت کوین لیدر است یا همراستا نزدک؟
در اغلب مواقع، شاخص نزدک نقش لیدر را ایفا میکند و بیت کوین با شدت نوسانی بیشتری همان جهت را دنبال میکند. با این حال، به دلیل فعالیت ۲۴ ساعته بازار کریپتو، بیت کوین گاهی زودتر از بازار سهام تغییرات ریسکپذیری یا ریسکگریزی فعالان بازار را منعکس میکند. همین ویژگی باعث شده برخی معاملهگران از بیت کوین بهعنوان اندیکاتور پیشرو در ارزیابی ریسک استفاده کنند.
کاربرد همبستگی بیت کوین و نزدک برای معاملهگران فارکس
شناخت همبستگی بیت کوین و نزدک میتواند به معاملهگران فارکس در تحلیل فضای کلی بازار و تصمیمگیری دقیقتر کمک کند. زمانی که هر دو بازار در فاز صعودی قرار دارند، معمولاً فضای ریسکپذیری حاکم است و داراییهای پرریسکتر، از جمله بیت کوین، عملکرد بهتری دارند. در چنین شرایطی، بررسی وضعیت شاخص نزدک میتواند زمانبندی مناسبتری برای خرید بیت کوین بدون کارمزد و ورود کمریسکتر به بازار فراهم کند.
در مقابل، افت همزمان بیت کوین و نزدک اغلب نشانه ورود بازار به فاز ریسکگریزی است؛ وضعیتی که معاملهگران حرفهای در آن یا از ورود جدید خودداری میکنند یا استراتژیهای محافظهکارانهتری را در پیش میگیرند.
همچنین این همبستگی در مدیریت پرتفوی اهمیت بالایی دارد؛ زیرا نگهداری همزمان داراییهای بهشدت همبسته، بهجای کاهش ریسک، میتواند ریسک کلی سبد سرمایهگذاری را افزایش دهد.
آیا همبستگی بیت کوین و نزدک دائمی است؟
این همبستگی لزوماً دائمی نیست و به جایگاه آینده بیت کوین در نظام مالی بستگی دارد. اگر بیت کوین در آینده بیشتر بهعنوان ذخیره ارزش یا دارایی امن پذیرفته شود، ممکن است این ارتباط تضعیف شود. اما در شرایط فعلی، تا زمانی که بیت کوین بهعنوان دارایی ریسکی معامله میشود، همبستگی آن با نزدک همچنان نقش مهمی در تحلیل بازار خواهد داشت.
جمعبندی
همبستگی بیت کوین با نزدک نشاندهنده تحول عمیق جایگاه این دارایی در بازارهای مالی جهانی است. بیت کوین دیگر یک دارایی جداافتاده نیست، بلکه بخشی از اکوسیستم داراییهای ریسکی شده که به سیاستهای پولی، احساسات سرمایهگذاران و شرایط اقتصاد کلان واکنش نشان میدهد. برای معاملهگران فارکس و سرمایهگذاران حرفهای، درک این رابطه میتواند به تحلیل دقیقتر، مدیریت بهتر ریسک و تصمیمگیری آگاهانهتر منجر شود.